“De zon brandt op m’n rug terwijl ik de houten hak in de schrale zandgrond sla.
Ach, elke slag voel ik in mijn lijf. Voel die grond onder je voeten maar eens. Droog. Hard. En toch… moet hier ons leven uit groeien.
Het graan is nog pril, maar alles hangt ervan af. Vorig jaar was de oogst bijna niets. We hadden niet genoeg te eten voor iedereen. Dat vergeet je niet...
Toch wonen we hier graag. Op deze hoge zandrug hebben we alles zelf opgebouwd. Toen we hier kwamen, stond er alleen bos. Bomen. Struiken. We hebben ze gekapt, met bijlen, vuursteen en spierkracht. Iedereen hielp mee. Nu scharrelen onze varkens en wilde ossen tussen de oude stronken.
Kom, loop eens een paar passen mee, als je wilt. Zie je die lichte verhoging in het veld? Daar rust mijn vader. Zijn as in een urn van klei. Hij leerde ons dat de grond niet van ons is, maar wij van de grond. En hij geloofde er als geen ander in. Zelfs toen die niets teruggaf.
Ik kijk naar het land. Het groeit. Traag. Koppig. Net als wij. Dit land maakt het ons zwaar… maar misschien is dat wel precies waarom we blijven.”
Meer weten?
Rond 4.000 voor Christus veranderde het landschap van De Hoevens ingrijpend. De rondtrekkende jager-verzamelaars maakten plaats voor de eerste boeren, die zich hier permanent vestigden.
Wie om zich heen kijkt, ziet dus een landschap dat duizenden jaren geleden al in beweging werd gezet.
Bouwen aan een vaste plek
In de bodem van De Hoevens en op de nabijgelegen Regte Heide zijn nog altijd restanten van de eerste boeren te vinden, zoals raatakkers, urnenvelden en grafheuvels. De akkers en weilanden van vandaag vonden hier hun oorsprong.
In plaats van tijdelijke kampementen bouwden zij eenvoudige boerderijen van hout, leem en riet. Mens en dier leefden er onder één dak samen. In het beekdal van de Oude Leij vonden hun runderen, schapen en geiten uitgestrekte graslanden en vers drinkwater, waardoor de beek van levensbelang werd voor het dagelijks bestaan.
Zichtbare geschiedenis
Oergranen en verandering
Voor het eerst werd het landschap op grotere schaal door mensen gevormd. Met stenen bijlen kapten de boeren stukken bos en maakten ruimte voor akkers. Hier verbouwden ze ‘oergranen’ zoals emmer, spelt en zwarte haver. Hun manier van leven veranderde ingrijpend. Ze verzamelden niet langer alleen wat de natuur bood, maar werden afhankelijk van hun eigen oogst, en daarmee van het weer en de bodem.
De eerste boer
ca. 4000 - 250 v.Chr.
De verbinding tussen mens en natuur in de geschiedenis van De Hoevens
Landgoed De Hoevens is een plek waar natuur en geschiedenis samenkomen. Al eeuwenlang leven en werken mensen hier, ieder op hun eigen manier verbonden met het landschap. Vandaag is het een plek om tot rust te komen. Om te wandelen, stil te staan of even weg te zijn van de drukte. Je kunt hier dwalen over de paden, verblijven op het natuurkampeerterrein, in de B&B of het vakantiehuis. Ook vind je op het landgoed een natuurbegraafplaats met afscheidslocatie.
